LATINOLAR AMERIKA ICIN NEDEN ONEMLI?
-Latinolar Kimdir?
-Los Angeles County, Claremont Belediye Eski Baskani ile Roportaj
Latinolar ya da Hispanikler
Amerika’ da yasayan en buyuk etnik grup. 2012 ABD Nufus Idaresi raporuna gore
Latinolar ABD nufusunun %16.7 sini yani 52 milyonunu olusturuyor. Nufuslari hizla artan
Latinolarin en yogun olarak yasadigi eyelet 14.4 milyon kisiyle guneybatidaki Kaliforniya ancak yine
guneydeki New Mexico eyaleti % 46.7 ile Amerika’da en yuksek oranla Latinolarin konumlandigi yer. *
![]() |
| Latinolarin numaralarla kisaca ozeti |
Bizim de tanidigimiz bircok unlu de
aslinda Latino: sarkici Christina Aguileria Ekvator asilli, aktor Cameron Diaz
Kuba asilli, adi cumhuriyetcilerin baskan adayliginda gecen Texas senatoru Ted
Cruz Kuba asilli Latinolardan.
| "Beyaz Mahallemizde Beyaz Kiracilar Istiyoruz" |
Ancak Latinolarin Amerika’da
gordugu muamele tarihe donup batigimizda cok da ic acici degil. Latinolar Siyahlardan
farkli olmayan bir sekilde toplumda, yasa onunde esitlik ve hak konularinda ayrimciliga
ugramislar ve dislanmislardir. Okullarda ugradiklari ayrimciliga karsi dava
yolunu secen Latinolar ABD egitim tarihinin ayrimciligi durduran ilk dava
sonucuna ulasmislardir. Kaliforniya’da yasanan Lemon Grove Olayi ve ardindan acilan mahkemeyle Latinolar okul;arinda akranlariyla esit
sekilde egitim gormeye devam etmislerdir. Siyahlarin beyazlarla ayni okulda egitim
gormelerinin yolunu acan Brown v. Board of Education kararindan tam 24 sene
once 1931 de Latinolar ABD tarihinin egitimde
ayrimciligi sonlandiran ilk
kararinda rol almislardir. Yıllarca horgorulen, beyazlardan sirf ten
renkleri dolayisiyla farkli okullarda okutulmaya mecbur birakilan, otobus ya da
trenlerde beyazlarla yan yana oturamayan Latinolar tum bunlara ragmen
ulkelerine donduklerinde esit haklara kavusacaklari umuduyla 2. Dunya
Savasi’nda Amerika icin savasmislardir. Oysa ulkesi icin olen Latinolardan biri
olan Er Felix
Z. Longoria, Jr. in cenazesinin memleketi Texas’ta gomulmesine izin verilmemis
ve neden olarak da beyazlarin bunu hos gormeyecegi soylenmistir. O tarihlerde
buyuk bir skandala neden olan bu olay daha sonra baskan olacak zamanin senatoru Lyndon B. Johnson'un direktifi ve
yardimlariyla Er Felix Z.
Longoria, Jr. ‘in naasinin Washington DC. de bulunan Arlington Milli
Mezarligi’na gomulmesiyle son bulmus.
![]() |
| "Kopek, Zenci, Meksikali giremez" Steakleriyle unlu Lone Star Restorani: Dallas, Texas |
Yillarca hor gorulen Latinolar 1960’da Viva Kennedy Kulupleri’ni kurarak bir
umut olarak gordukleri Irlanda asilli katolik John F. Kennedy’i 1960 baskanlik
secimleri icin desteklemislerdir. Kennedy’nin kritik zaferinde rakibi Richard
Nixon ‘dan aldigi yaklasik 100 bin fazla oyda Viva Kennedy Klupleri ve
dolayisiyla Latinolarin onemi buyuktur. Kennedy’nin baskan secilmesinden sonra secimler
sirasinda Kennedy’e verilen destegin karsiligini geri alamayan Latinolar
1970’de Texas’ta La Raza Unida adli bir parti kurdular. Bayraklari Aztekli
atalarini simgeleyen kartal olan parti Kaliforniya, Kolarado, Texas, gibi guney
eyaletlerinde aktif rol aldi. Kurulusundan sonra katildigi secimlerde Demokratik
ve Cumuriyetci partilere alternatif olarak sadece Latinolarin haklarini savunmak uzere
girdi. Texas’da LaSalle Country’de 2 belediye baskanligi kazanan parti zaman
icerisinde aktifligini yitirdi.
| 1960 Baskanlik Secimlerinde Kennedy'i desteklemek icin kurulmus kulup |
![]() |
| Aztekli atalarina gonderme yapan Latinolarin La Raza Unida partisi bayragi |
Latino nufusu aktif ve dogurgan bir nufus demistik, oyle ki azalan beyaz
nufusa karsi ABD Nufus Idaresi’nin tahminine gore 2050 yilinda Latinolarin
nufusunun 102.6 milyona cikacagi ongoruluyor. *
![]() | ||
| 2050 Latino Nufus Tahminleri |
Peki Latinolar bugun nasil temsil ediliyor,
seslerini nasil duyuruyor?
Su an degisim ogrencisi olarak okudugum Pitzer College’i de sinirlari
icine alan Los Angeles County’deki Clremont sehrinin eski belediye baskani ve su
anki belediye meclis uyelerinden Meksika asilli Sam Pedroza ile bir roportaj
yaptim. Latinolar, Latinolarin karsilastigi zorluklar, 4 Kasim secimleri ve Claremont ile ilgili olan
roportaj Latinolarin bugunu ve yariniyla ilgili bilgiler de sagliyor.
| Sam Pedroza ile rotortajin ardindan cekilen fotograf |
Los Angeles’ta dogup Bassett’ te buyudunuz. Yetistiginiz cevrenin sizin kisiliginize ne gibi etkileri oldu?
Buyudugum Bassett bolgesi
cetelerin tohumlandigi bir yerdi bu sebeple bana cok iyi yon gosterdikleri ve
oradan cikmama yardimci olduklari icin aileme minnettarim. Diyebilirim ki,
birlikte buyudugum arkadaslarimin cogu yanlis hayat bicimleriyle cok da iyi
insanlar degillerdi. Bu nedenle gelecegimin kotu olmasini istemeyen anne ve
babam beni universite okumaya tesvik etti ki boylece o ortamdan uzaklasabildim.
Uzulerek soyluyorum ki Los Angeles County’de bu tarz alanlar var. Bu
topluluklarda kalip orada fark yaratan insanlara ne kadar minnet duysam o kadar
azdir cunku bu topluluklar bu yolla onlarin destegiyle gelisecektir. Bense universite egitimimi aldiktan sonra
evlemdim ve su an oldugum pozisyona gelecek kadar sansliydim.
Politikaya neden eyalet ya da ulusal alanda degil de yerel alandan girdiniz?
Acikcasi bunun arkasinda birkac
sebep var. Bunlardan birisi ailem. Genc bir ailem var ya da ilk basladigimizda
oyleydi bu nedenle onlara yakin olup onlarin gunluk hayatlarinda yer almak
istedim.
Daha once yerel yonetim karar alma
mekanizmalarinda onemli yer tutan atik su ve atik ile ilgili konulardaki
islerde calismistim. Bu nedenle yerel yonetime
girmek benim icin beklenen bir adimdi.
Claremont sehri “agaclar ve profesorler sehri’ olarak biliniyor sehirde 21 adet mahlle oarki var. Bu insanlari nasil etkiliyor?
Evet saniyorum ki bu bizim hayat
kalitemizi arttiran ve insanlarin araba kullanirlarken iyi hissetmelerini
saglyan bir gurur kaynagi. Nerede yasadigimiz toplulugumuz icin onemli bu
nedenle hemsehrilerimiz bundan bir nebze gururlu ki bu cok onemli bir sey.
2000 yilindaki nufus sonuclarina gore Claremont nufusu yaklasik 33bin kisiydi. Etnik dagilimsa yaklasik %75 beyaz, %15 Latino, %11 Ayali, %5 Siyah ve geri kalan %10 diger etnik kokenlerden olmak uzere olusmaktaydi. Sizin secim sonuclariniza baktigimda secime giren adaylar icinden en cok oyu sizin aldiginizi goruyorum, hem de iki kere. Bunu basarmak ne kadar zordu ya da ne kadar kolaydi?
Bunun sebebi kisisel gecmisim,
etnik kokenimin bunda bir etkisi oldugunu dusunmuyorum.Ben hemsehrilerime
sehirle ilgili konusmak istedikleri zaman hep sehrimizde pozitif seylerin oldugunu
ve pozifif seylere odaklanmalarini soyluyorum.
Her sehrin kotu ozellikleri vardir ancak beraber calisilsa ve sehirdeki
olumlu seylere odaklanilirsa bunlar ustesinden gelinebilecektir. Claremont
yasamak icin ucuz bir yer degil. Orta gelir veya yuksek geliri grubu olsun yatirim
yapmaniz icin paranizin olmasi lazim. Aynı miktardaki para cevre sehirlerdeki
bir evin fiyatini 4 te biri kadar indirebilir bu nedenle burada yasamak biraz
masrafli. Hic kimse silik bir yatirim yapmak istemez. Biz sehrimizde insanlarin
olumlu seylere konsantre olmasini istiyoruz cunku bir cok insan icin bu
hayatlarindaki en buyuk yatirim sadece maddi olarak degil ayni zamanla
ailelerinin de yasadigi bir yer olarak.
Sizce cevredeki Latinolarin karsilastigi problemler neler?
Bana gore 2 nokta var. Birincisi
burada yasamak pahali. Yuksek maliyetler bircok insan icin bariyer teskil
ediyor.
Diger bir nokta sehrin
bilinirligi. Mesela ben buyudugum San Gabriel vadisinde yasamak istiyordum. Zaten
orada calisiyordum ve Claremont’ta yasamayi hic de dusunmuyordum. Claremont’u
cok pahali bir yer olarak dusunuyordum. Emlakcimiz bize bir ev gosterdi ve
bizim algimiz degisti. Yapabilecegimiz her seyi yaptik ve buraya yerlestik.
Kariyer sahibi ola, kaynaklarini olusturan ve aileleriyle bir hayat surmeyi
arzulayan Latinolar icin Claremont cekici bir sehir olabililir.
Buyuk resme baktigimizda sizce ulkedeki Latinolarin karsilastigi problemler nelerdir?
Latinolarin karsilastiklari
problemler orta sinif gelir seviyesine sahip ailelerin karsilastigi
problemlerle ayni. Birinci ikinci ya da ucuncu generasyon Latinolarin cogu isci
sinifina dahil. Egitim almak bugun basli basina bir sorun, egitim mailyetleri
giderek artiyor.
Bir digeri ise is konusu. Bir
sekilde universiteye girme sansini elde etseniz bile onun borcunu tasimaniz
gerekecek. Bu noktada is bulmak cok onemli. Bana gore bu noktada ten renginiz
artik cok onemli bir faktor degil aksine yetenekleriniz muhim.
Bu iki nokta Latino nufusu ici onemli.
Bana kalirsa Kaliforniya’da insanlar ten renginiz icin iki kez dusunmuyorlar.
Ulkenin geri kalaninda, orta ve guney kesiminde hala bazi zorluklar var. Ancak
Kaliforniya’da dogup buyumus biri olrak karsilastigimiz zorluklar ten rengi
farkliligindan ziyade orta sinif olmanin getirdigi zorluklar.
Derste isledigimiz nokatalardam biri de Latinolar arasindaki ten rengi farkliliklarinin onemiydi. Bu konu hakkinda ne dusunuyorsunuz, Latinolarin gorunuslerindeki bu farklilik sizce onemli mi?
Evet bu bence onemli bir faktor. Bu
konuda bircok analiz var ve malesef bunlar konunun varliginin gostergesi. Fakat
bu toplulukta sevdigim sey birey olarak yeteneklerinin ten renginden daha
degerli olmasi. Belediye meclisimizde Siyah, Asyali hangi ten renginden
isterseniz meclis uyelerimiz var.
4 Kasim 2014 secimlerinde Latinolarin secimlerdeki aktif ya da pasif katilimi secim sonuclarinin bazi sehirlerde degismesine neden oldu. Buradan bakilinca Latino oylarinin onemi var mi?
Demokratlar Latino oylarinin
avantajini uzun yillardan beri kullaniyorlar. Aancak Cumhuriyetciler guclu bir
degisimle Latino oylarini cekiyor. Hatirliyorum da bundan 10-15 yil once
Cumhuriyetci bir Latino bulamazdiniz. Su an ikinci ve ucuncu nesil Latinolar’da
Cumhuriyetci egilim daha fazla. Bence olan sey Cumhuriyetcilerin savundugu aile
kulturunun Latinolar icin degerinin buyuk olmasi. Oteki taraftan Demokratlar
ayni cinsiyet evliliklerini savuyorlar. Ama en onemli sey gocmen meselesi. Baskanin
(Obama)bu konuyu gundemine almamasinin son secim sonuclariyla buyuk bir ilgisi
var. Bircok Latino bu olayin ustune oy kullanmadi. Su anki duygu iki partinin
de Latinolar icin onemli bu konuya egilmedikleri yonunde. Mesela gocmen reform
paketini gecirdik benim aile uyelerim Amerika ‘ya gelmeyecek ki. Biz bu konuyu
vatandasligin gelismesinde gerekli olarak goruyoruz ve bunu Latinolar icin
onemli buluyoruz. Mesela ben Amerika’da dogdum ve aslina bakilirsa Meksika
kulturuyle direk bir iliskim yok, ben bir Amerikaliyim. Bana oyle geliyor ki
gocmen konusunu Demokrat ya da Cumhuriyetci kim acarsa bu bana onemli oldugumu
hissettirecek. Eger Demokratlar konuyu acmazlarsa bu firsati kaciracaklar,
ozellikle bu iki yil icersinde. Bu nedenle onumuzdeki iki yil icerisinde bu
baskanlik icin etkin bir faktor olacak.
Eski Claremont Belediye Baskani ve su anki meclis uyesi Sam Pedroza
hakkinda daha detayli bilgiyi buradan bulabilirsiniz: http://www.ci.claremont.ca.us/ps.fyi.cfm?ID=1696
KAYNAKCA
* ABD Nufus
Idaresi . Erisim tarihi: 12 Kasim 2014: http://www.census.gov/newsroom/releases/archives/population/cb12-90.html









