Latinolar Amerika Icin Neden Onemli?

LATINOLAR AMERIKA ICIN NEDEN ONEMLI?

 

-Latinolar Kimdir?

-Los Angeles County, Claremont Belediye Eski Baskani ile Roportaj

Latinolar ya da Hispanikler Amerika’ da yasayan en buyuk etnik grup. 2012 ABD Nufus Idaresi raporuna gore Latinolar ABD nufusunun %16.7 sini yani 52 milyonunu  olusturuyor. Nufuslari hizla artan Latinolarin en yogun olarak yasadigi eyelet 14.4 milyon kisiyle guneybatidaki Kaliforniya ancak yine guneydeki New Mexico eyaleti % 46.7 ile Amerika’da en yuksek oranla Latinolarin konumlandigi yer. *

Latinolarin numaralarla kisaca ozeti

Bizim de tanidigimiz bircok unlu de aslinda Latino: sarkici Christina Aguileria Ekvator asilli, aktor Cameron Diaz Kuba asilli, adi cumhuriyetcilerin baskan adayliginda gecen Texas senatoru Ted Cruz Kuba asilli Latinolardan.

"Beyaz Mahallemizde Beyaz Kiracilar Istiyoruz"

Ancak Latinolarin Amerika’da gordugu muamele tarihe donup batigimizda cok da ic acici degil. Latinolar Siyahlardan farkli olmayan bir sekilde toplumda, yasa onunde esitlik ve hak konularinda ayrimciliga ugramislar ve dislanmislardir. Okullarda ugradiklari ayrimciliga karsi dava yolunu secen Latinolar ABD egitim tarihinin ayrimciligi durduran ilk dava sonucuna ulasmislardir. Kaliforniya’da yasanan Lemon Grove Olayi  ve ardindan acilan mahkemeyle Latinolar okul;arinda akranlariyla esit sekilde egitim gormeye devam etmislerdir. Siyahlarin beyazlarla ayni okulda egitim gormelerinin yolunu acan Brown v. Board of Education kararindan tam 24 sene once 1931 de Latinolar ABD tarihinin egitimde

"Kopek, Zenci, Meksikali giremez"
Steakleriyle unlu Lone Star Restorani: Dallas, Texas 

ayrimciligi sonlandiran ilk kararinda rol almislardir. Yıllarca horgorulen, beyazlardan sirf ten renkleri dolayisiyla farkli okullarda okutulmaya mecbur birakilan, otobus ya da trenlerde beyazlarla yan yana oturamayan Latinolar tum bunlara ragmen ulkelerine donduklerinde esit haklara kavusacaklari umuduyla 2. Dunya Savasi’nda Amerika icin savasmislardir. Oysa ulkesi icin olen Latinolardan biri olan Er Felix Z. Longoria, Jr. in cenazesinin memleketi Texas’ta gomulmesine izin verilmemis ve neden olarak da beyazlarin bunu hos gormeyecegi soylenmistir. O tarihlerde buyuk bir skandala neden olan bu olay daha sonra baskan olacak zamanin senatoru Lyndon B. Johnson'un direktifi ve yardimlariyla Er Felix Z. Longoria, Jr. ‘in naasinin Washington DC. de bulunan Arlington Milli Mezarligi’na gomulmesiyle son bulmus.

Yillarca hor gorulen Latinolar 1960’da Viva Kennedy Kulupleri’ni kurarak bir umut olarak gordukleri Irlanda asilli katolik John F. Kennedy’i 1960 baskanlik secimleri icin desteklemislerdir. Kennedy’nin kritik zaferinde rakibi Richard Nixon ‘dan aldigi yaklasik 100 bin fazla oyda Viva Kennedy Klupleri ve dolayisiyla Latinolarin onemi buyuktur. Kennedy’nin baskan secilmesinden sonra secimler sirasinda Kennedy’e verilen destegin karsiligini geri alamayan Latinolar 1970’de Texas’ta La Raza Unida adli bir parti kurdular. Bayraklari Aztekli atalarini simgeleyen kartal olan parti Kaliforniya, Kolarado, Texas, gibi guney eyaletlerinde aktif rol aldi. Kurulusundan sonra katildigi secimlerde Demokratik ve Cumuriyetci partilere alternatif olarak  sadece Latinolarin haklarini savunmak uzere girdi. Texas’da LaSalle Country’de 2 belediye baskanligi kazanan parti zaman icerisinde aktifligini yitirdi.

1960 Baskanlik Secimlerinde Kennedy'i desteklemek icin kurulmus kulup

Aztekli atalarina gonderme yapan Latinolarin La Raza Unida partisi bayragi

Latino nufusu aktif ve dogurgan bir nufus demistik, oyle ki azalan beyaz nufusa karsi ABD Nufus Idaresi’nin tahminine gore 2050 yilinda Latinolarin nufusunun 102.6 milyona cikacagi ongoruluyor. * 

2050 Latino Nufus Tahminleri

Peki Latinolar bugun nasil temsil ediliyor, seslerini nasil duyuruyor?

Su an degisim ogrencisi olarak okudugum Pitzer College’i de sinirlari icine alan Los Angeles County’deki Clremont sehrinin eski belediye baskani ve su anki belediye meclis uyelerinden Meksika asilli Sam Pedroza ile bir roportaj yaptim. Latinolar, Latinolarin karsilastigi zorluklar,  4 Kasim secimleri ve Claremont ile ilgili olan roportaj Latinolarin bugunu ve yariniyla ilgili bilgiler de sagliyor.

Sam Pedroza ile rotortajin ardindan cekilen fotograf

 

 

Los Angeles’ta dogup Bassett’ te buyudunuz. Yetistiginiz cevrenin sizin kisiliginize ne gibi etkileri oldu?

Buyudugum Bassett bolgesi cetelerin tohumlandigi bir yerdi bu sebeple bana cok iyi yon gosterdikleri ve oradan cikmama yardimci olduklari icin aileme minnettarim. Diyebilirim ki, birlikte buyudugum arkadaslarimin cogu yanlis hayat bicimleriyle cok da iyi insanlar degillerdi. Bu nedenle gelecegimin kotu olmasini istemeyen anne ve babam beni universite okumaya tesvik etti ki boylece o ortamdan uzaklasabildim. Uzulerek soyluyorum ki Los Angeles County’de bu tarz alanlar var. Bu topluluklarda kalip orada fark yaratan insanlara ne kadar minnet duysam o kadar azdir cunku bu topluluklar bu yolla onlarin destegiyle gelisecektir.  Bense universite egitimimi aldiktan sonra evlemdim ve su an oldugum pozisyona gelecek kadar sansliydim.

 

Politikaya neden eyalet ya da ulusal alanda degil de yerel alandan girdiniz?

Acikcasi bunun arkasinda birkac sebep var. Bunlardan birisi ailem. Genc bir ailem var ya da ilk basladigimizda oyleydi bu nedenle onlara yakin olup onlarin gunluk hayatlarinda yer almak istedim.

Daha once yerel yonetim karar alma mekanizmalarinda onemli yer tutan atik su ve atik ile ilgili konulardaki islerde calismistim.  Bu nedenle yerel yonetime girmek benim icin beklenen bir adimdi.

Claremont sehri “agaclar ve profesorler sehri’ olarak biliniyor sehirde 21 adet mahlle oarki var. Bu insanlari nasil etkiliyor?

Evet saniyorum ki bu bizim hayat kalitemizi arttiran ve insanlarin araba kullanirlarken iyi hissetmelerini saglyan bir gurur kaynagi. Nerede yasadigimiz toplulugumuz icin onemli bu nedenle hemsehrilerimiz bundan bir nebze gururlu ki bu cok onemli bir sey.

2000 yilindaki nufus sonuclarina gore Claremont nufusu yaklasik 33bin kisiydi. Etnik dagilimsa yaklasik %75 beyaz, %15 Latino, %11 Ayali, %5 Siyah ve geri kalan %10 diger etnik kokenlerden olmak uzere olusmaktaydi. Sizin secim sonuclariniza baktigimda secime giren adaylar icinden en cok oyu sizin aldiginizi goruyorum, hem de iki kere. Bunu basarmak ne kadar zordu ya da ne kadar kolaydi?

Bunun sebebi kisisel gecmisim, etnik kokenimin bunda bir etkisi oldugunu dusunmuyorum.Ben hemsehrilerime sehirle ilgili konusmak istedikleri zaman hep sehrimizde pozitif seylerin oldugunu ve pozifif seylere odaklanmalarini soyluyorum.  Her sehrin kotu ozellikleri vardir ancak beraber calisilsa ve sehirdeki olumlu seylere odaklanilirsa bunlar ustesinden gelinebilecektir. Claremont yasamak icin ucuz bir yer degil. Orta gelir veya yuksek geliri grubu olsun yatirim yapmaniz icin paranizin olmasi lazim. Aynı miktardaki para cevre sehirlerdeki bir evin fiyatini 4 te biri kadar indirebilir bu nedenle burada yasamak biraz masrafli. Hic kimse silik bir yatirim yapmak istemez. Biz sehrimizde insanlarin olumlu seylere konsantre olmasini istiyoruz cunku bir cok insan icin bu hayatlarindaki en buyuk yatirim sadece maddi olarak degil ayni zamanla ailelerinin de yasadigi bir yer olarak.

Sizce cevredeki Latinolarin karsilastigi problemler neler?

Bana gore 2 nokta var. Birincisi burada yasamak pahali. Yuksek maliyetler bircok insan icin bariyer teskil ediyor.

Diger bir nokta sehrin bilinirligi. Mesela ben buyudugum San Gabriel vadisinde yasamak istiyordum. Zaten orada calisiyordum ve Claremont’ta yasamayi hic de dusunmuyordum. Claremont’u cok pahali bir yer olarak dusunuyordum. Emlakcimiz bize bir ev gosterdi ve bizim algimiz degisti. Yapabilecegimiz her seyi yaptik ve buraya yerlestik. Kariyer sahibi ola, kaynaklarini olusturan ve aileleriyle bir hayat surmeyi arzulayan Latinolar icin Claremont cekici bir sehir olabililir.

Buyuk resme baktigimizda sizce ulkedeki Latinolarin karsilastigi problemler nelerdir?

Latinolarin karsilastiklari problemler orta sinif gelir seviyesine sahip ailelerin karsilastigi problemlerle ayni. Birinci ikinci ya da ucuncu generasyon Latinolarin cogu isci sinifina dahil. Egitim almak bugun basli basina bir sorun, egitim mailyetleri giderek artiyor.

Bir digeri ise is konusu. Bir sekilde universiteye girme sansini elde etseniz bile onun borcunu tasimaniz gerekecek. Bu noktada is bulmak cok onemli. Bana gore bu noktada ten renginiz artik cok onemli bir faktor degil aksine yetenekleriniz muhim.

Bu iki nokta Latino nufusu ici onemli. Bana kalirsa Kaliforniya’da insanlar ten renginiz icin iki kez dusunmuyorlar. Ulkenin geri kalaninda, orta ve guney kesiminde hala bazi zorluklar var. Ancak Kaliforniya’da dogup buyumus biri olrak karsilastigimiz zorluklar ten rengi farkliligindan ziyade orta sinif olmanin getirdigi zorluklar.

Derste isledigimiz nokatalardam biri de Latinolar arasindaki ten rengi farkliliklarinin onemiydi. Bu konu hakkinda ne dusunuyorsunuz, Latinolarin gorunuslerindeki bu farklilik sizce onemli mi?

Evet bu bence onemli bir faktor. Bu konuda bircok analiz var ve malesef bunlar konunun varliginin gostergesi. Fakat bu toplulukta sevdigim sey birey olarak yeteneklerinin ten renginden daha degerli olmasi. Belediye meclisimizde Siyah, Asyali hangi ten renginden isterseniz meclis uyelerimiz var.

4 Kasim 2014 secimlerinde Latinolarin secimlerdeki aktif ya da pasif katilimi secim sonuclarinin bazi sehirlerde degismesine neden oldu. Buradan bakilinca Latino oylarinin onemi var mi?

Demokratlar Latino oylarinin avantajini uzun yillardan beri kullaniyorlar. Aancak Cumhuriyetciler guclu bir degisimle Latino oylarini cekiyor. Hatirliyorum da bundan 10-15 yil once Cumhuriyetci bir Latino bulamazdiniz. Su an ikinci ve ucuncu nesil Latinolar’da Cumhuriyetci egilim daha fazla. Bence olan sey Cumhuriyetcilerin savundugu aile kulturunun Latinolar icin degerinin buyuk olmasi. Oteki taraftan Demokratlar ayni cinsiyet evliliklerini savuyorlar. Ama en onemli sey gocmen meselesi. Baskanin (Obama)bu konuyu gundemine almamasinin son secim sonuclariyla buyuk bir ilgisi var. Bircok Latino bu olayin ustune oy kullanmadi. Su anki duygu iki partinin de Latinolar icin onemli bu konuya egilmedikleri yonunde. Mesela gocmen reform paketini gecirdik benim aile uyelerim Amerika ‘ya gelmeyecek ki. Biz bu konuyu vatandasligin gelismesinde gerekli olarak goruyoruz ve bunu Latinolar icin onemli buluyoruz. Mesela ben Amerika’da dogdum ve aslina bakilirsa Meksika kulturuyle direk bir iliskim yok, ben bir Amerikaliyim. Bana oyle geliyor ki gocmen konusunu Demokrat ya da Cumhuriyetci  kim acarsa bu bana onemli oldugumu hissettirecek. Eger Demokratlar konuyu acmazlarsa bu firsati kaciracaklar, ozellikle bu iki yil icersinde. Bu nedenle onumuzdeki iki yil icerisinde bu baskanlik icin etkin bir faktor olacak.

Eski Claremont Belediye Baskani ve su anki meclis uyesi Sam Pedroza hakkinda daha detayli bilgiyi buradan bulabilirsiniz: http://www.ci.claremont.ca.us/ps.fyi.cfm?ID=1696

KAYNAKCA

* ABD Nufus Idaresi . Erisim tarihi: 12 Kasim 2014: http://www.census.gov/newsroom/releases/archives/population/cb12-90.html